تاریخ زعفران؛چگونه زعفران امپراطوری خود را گسترش داد

تاریخ زعفران در ایران باستان

فهرست مطالب

تاریخ زعفران؛ زعفران ایران به بلندای تاریخ و تمدن ایران

تاریخ زعفران هم پا با تاریخ و تمدن ایران

زعفران همنشین شاهان ایرانی

زعفران هدیه ارزشمند به پادشاهان  ایرانی

تاریخ زعفران همتراز با تاریخ کاخ پرسپولیس و پاسارگارد

تاریخ زعفران ایران و پادشاه ماد ها
تاریخ زعفران و شاهان ایرانی

تاریخ تولید زعفران در جهان

اینکه زعفران برای اولین بار در کجا تولید شد مطالب بسیاری وجود دارد و هر کشور و تمدنی خواستگاه زعفران را در خود میداند.ما در ادامه بررسی میکنیم نقوش باستانی زعفران و نام زعفران در کدام منابع باستانی و تاریخی آمده است.

زعفران در یونان

1-تمدن مینوی
تمدن مینوی که در جزیره کرت یونان شکوفا شد، از اولین تمدن‌های بزرگ دریای اژه بود و از حدود ۳۵۰۰ تا ۱۱۰۰ قبل از میلاد مسیح وجود داشت. زعفران در این تمدن نقش بسیار مهمی ایفا می‌کرد و به عنوان یک محصول با ارزش شناخته می‌شد. شواهد باستان‌شناسی نشان می‌دهند که زنان مینوی لباس‌های خود را با زعفران رنگ می‌کردند و از ترکیب زعفران و موم برای تهیه محصولات آرایشی استفاده می‌کردند.
 
زعفران در یونان باستان
 
نقاشی‌های دیواری که در آکروتیری، یکی از شهرهای جزیره سانتورینی کشف شده‌اند، نشان می‌دهند که گل‌های زعفران توسط زنان جمع‌آوری می‌شدند و این نقاشی‌ها جزئیات دقیق گل‌های زعفران را با کلاله‌های قرمز کوچک به تصویر می‌کشند، که از ارزش بالای زعفران در این تمدن حکایت دارند. این شواهد نشان می‌دهند که زعفران نه تنها به عنوان ادویه و رنگ استفاده می‌شده، بلکه در فرهنگ و هنر مینوی نیز جایگاه ویژه‌ای داشته است.
زعفران در یونان باستان و تمده مینوی
 
 
تمدن مینوی به خاطر پادشاه افسانه‌ای خود، مینوس، نام‌گذاری شده و برای هنر پیشرفته، بازرگانی، کشاورزی و نخستین شهرهای اروپا شناخته می‌شود. این تمدن در دوران برنز به خاطر تجارت با دیگر شهرهای یونان، مدیترانه و مصر و سوریه ثروتمند شد و خاک حاصلخیز کرت نیز به تولید روغن و غلات فراوان کمک می‌کرد. این تمدن در اوج شکوفایی خود کاخ‌های عظیمی مانند کنوسوس، فیستوس و مالیا را بنا نهاد و اولین نوشته‌های اژه‌ای منسوب به خط ا به وجود آمد.
 

در نهایت، تمدن مینوی پس از چندین فاجعه طبیعی و حملات خارجی، رو به زوال گذاشت و جای خود را به تمدن‌های بعدی داد. اما ارزش و اهمیت زعفران در این تمدن همچنان به عنوان یکی از شاخص‌های فرهنگی و اقتصادی آن دوران باقی مانده است. مقاله زیر به بررسی تاریخ زعفران  در یونان می پردازد

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC8913524/

2-دوران کلاسیک یونان
 
در دوران کلاسیک یونان، زعفران به عنوان یک ماده با ارزش و گران‌قیمت شناخته شده بود و در منابع متعددی به آن اشاره شده است. از جمله این منابع می‌توان به نقاشی‌های دیواری آکروتیری در جزیره سانتورینی اشاره کرد که نشان‌دهنده جمع‌آوری گل‌های زعفران توسط زنان هستند. همچنین، در متون پزشکی و گیاه‌شناسی دوران آشوریان و در سفالینه‌های منقوش به نقوش هندسی و واقع‌گرایانه‌تر، به کاربردهای زعفران اشاره شده است.
دروازهای زعفرانی یونان باستان
 
این منابع و نقوش، اهمیت زعفران را در فرهنگ و اقتصاد یونان کلاسیک نشان می‌دهند و اطلاعات ارزشمندی در مورد استفاده‌های متنوع آن در آن دوران به ما می‌دهند. زعفران در تهیه داروها، رنگ‌آمیزی پارچه‌ها و مراسم مذهبی کاربرد داشته و به عنوان نمادی از ثروت و قدرت مورد توجه بوده است.
 
ارتش کراسوس در مزارع زعفران

زعفران در مصر باستان

در مصر باستان، مقبره‌های پنج مقام بلندپایه تبایی که کارشان از زمان ملکه هتشپسوت تا اوایل سلطنت آمنوفیس سوم (پادشاهی جدید؛ حدود 1480 تا 1380 قبل از میلاد) طول کشید، مردانی را در حال حمل منسوجات به‌عنوان ادای احترام نشان می‌دهند. سبک سقف‌ها و نقاشی‌های دیواری در این مقبره‌ها به سبک اژه‌ای است و نقوش هنری برگرفته از منسوجات زعفرانی رنگ را منعکس می‌کند.

زعفران و اهرام مصر

افرادی که در این نقاشی‌ها ظاهر می‌شوند، لباس‌های سبک‌شده‌ای از لباس‌های عصر برنز دریای اژه به تن دارند که شبیه لباس‌های نقاشی‌های دیواری از کنوسوس است.

کتیبه‌های هیروگلیف مجاور که در بالای آن مردان ظاهر می‌شوند، از نظر جغرافیایی آنها را به‌عنوان بومیان دریای اژه شناسایی می‌کند، Keftiu، که نام مصری کرت است، و آنها را به‌عنوان مردمی توصیف می‌کند که در «جزایری در میان دریا» زندگی می‌کنند. اگرچه هیچ سابقه ای از کشت زعفران توسط مصریان باستان یافت نمی شود، اطلاعات تاریخی دقیق از استفاده از زعفران برای چندین هدف پزشکی در پاپیروس ایبرز  ذکر شده است.

زعفران در مصر

 علاوه بر این، نادر بودن منسوجات مینوی رنگ شده با زعفران در مصر نشان می دهد که چرا آنها به عنوان هدایای نخبه برای خانواده سلطنتی مصر ایده آل تلقی می شدند و از این ایده حمایت می کنند که محصولات زعفران عمدتاً از کرت وارد می شد که خانه صنعت نساجی پررونق بود.تاریخ زعفران مصر نشان می دهد مصریان اولین وارد کنندگان زعفران بوده اند

 

ارگانیک سرخ سار1 2 1

در دوران پایانی حکومت بطلمیوسی، کلئوپاترا به آب حمام خود زعفران اضافه می‌کرد و به خصوصیات زیبایی‌شناختی و رنگی آن اهمیت می‌داد. او پیش از ملاقات با مردان، از زعفران بهره می‌برد، چرا که معتقد بود زعفران به افزایش لذت معاشقه کمک می‌کند. پزشکان مصر باستان نیز از زعفران برای درمان انواع بیماری‌های گوارشی استفاده می‌کردند: در مواقعی که درد معده به خونریزی داخلی منجر می‌شد، آن‌ها از ترکیبی از زعفران خرد شده، تکه‌های درخت آگار، روغن گاومیش، گشنیز و صمغ مر به عنوان درمان استفاده می‌کردند. این ترکیب به صورت موضعی بر بدن اعمال می‌شد و انتظار می‌رفت که از خونریزی از دهان و مقعد جلوگیری کند. برای درمان بیماری‌های دستگاه ادراری، از امولسیونی از گل‌های نارس زعفران و دانه‌های بو داده استفاده می‌شد که در مردان به صورت موضعی و در زنان با روشی پیچیده‌تر به کار می‌رفت

زعفران در ایران و خاور میانه

امروز رنگ‌دانه‌های زعفرانی در نقاشی‌های پیشاتاریخی یافت می‌شود که ۵۰ هزار سال قبل در غارهای عراق کنونی، و شمال غرب امپراتوری ایران ایجاد شده‌اند و جانوران را به تصویر می‌کشند

سومریان در داروها و معجون جادویی از زعفران به عنوان ماده اصلی استفاده می‌کردند. سومریان زعفران را کشت نمی‌کردند. آن‌ها زعفران را از میان گل‌های وحشی جمع‌آوری می‌نمودند و معتقد بودند که نیروی الهی به تنهایی قادر به تأمین ویژگی دارویی زعفران می‌باشد.  چنین شواهدی نشان می‌دهند که تا قبل از کشت زعفران در کاخ مینوآن کرت، که در هزاره دوم قبل از میلاد به اوج رسید، تجارت راه دور زعفران رواج داشت. ۳۰۰۰ سال قبل، در عبری، زعفران به عنوان ادویه خوش‌بو مورد تمجید قرار گرفته‌است

ﻗﺪﻳﻢ ﺗﺮﻳﻦ ﺍﺳﻨﺎﺩ ﻣﮑﺘﻮﺏ ﺑﺸﺮﻱ ﻣﻮﺟﻮﺩ ﻋﺒﺎﺭﺕ ﺍﺯ ﻫﺰﺍﺭﺍﻥ ﻟﻮﺡ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺳﻮﻣﺮﻳﺎﻥ ﺑﻪ ﺧﻂ ﻣﻴﺨﻲﺍﺳﺖ ﮐﻪ ﮐﺸﻒ ﺁﻧﻬﺎ ﺩﺭ ﺑﻴﻦ ﺍﻟﻨﻬﺮﻳﻦ  ﺍﺯﺳﺎﻝ۸۴۸۱/ﻡ ﺁﻏﺎﺯ ﺷﺪ .

ﺩﺭ ﺍﻳﻦ ﺍﻟﻮﺍﺡ ﻧﺎﻡ ﺑﺮﺧﻲ ﺍﺯ ﮔﻴﺎﻫﺎﻥ ﺛﺒﺖ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ . ﺑﻪ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﮔﻠﻴﻦ ﺩﺍﻧﻴﻞ » ﻫﻨﻮﺯ ﺗﻌﺪﺍﺩ ﮐﻤﻲ ﺍﺯ ﻟﻐﺎﺕ ﺳﻮﻣﺮﻱ ﻣﺜﻞ  )cane ﻧﻴﺸﮑﺮ ) … ﻭ  ) saffron ﺯﻋﻔﺮﺍﻥ ) ﺩﺭ ﺯﺑﺎﻥ ﺍﻧﮕﻠﻴﺴﻲ ﺑﻪ ﮐﺎﺭ ﻣﻲ ﺭﻭﺩ «

 ﺳﻮﻣﺮﻳﺎﻥ ، ﻗﻮﻣﻲ ﻏﻴﺮ ﺳﺎﻣﻲ ، ﺍﺯ ﭘﻴﺸﮕﺎﻣﺎﻥ ﺍﻣﻮﺭ ﻓﻼﺣﺖ ، ﺻﻨﻌﺖ ﻭ ﺗﺠﺎﺭﺕ ﺑﻮﺩﻩ ﮐﻪ ﺩﺭ ﺣﺪﻭﺩ 6000 ﺳﺎﻝ ﻗﺒﻞ ﺍﺯ ﻳﮏ ﻣﻨﻄﻘﺔ ﮐﻮﻫﺴﺘﺎﻧﻲ ﺑﻪ ﺑﻴﻦ ﺍﻟﻨﻬﺮﻳﻦ ﺭﻓﺘﻪ ﻭ ﭘﺎﻳﻪ ﻫﺎﻱ ﺗﻤﺪﻥ ﻭ ﺍﻣﭙﺮﺍﺗﻮﺭﻱ ﺧﻮﺩ ﺭﺍ ﭘﻲ ﺭﻳﺨﺘﻪ ﺍﻧﺪ . ﺑﻌﻀﻲ ﺑﺎﺳﺘﺎﻥ ﺷﻨﺎﺳﺎﻥ، ﺍﺯ ﺟﻤﻠﻪ ﻟﻮﮐﺎﺱ ، ﻣﺴﮑﻦ ﺍﻭﻟﻴﺔ ﺳﻮﻣﺮﻳﺎﻥ ﺭﺍ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺍﺣﺘﻤﺎﻝ ﺩﺍﺩﻩ ﺍﻧﺪ.۳ ﺍﮔﺮ ﻭﺍﻗﻌﺎﹰ ﺳﻮﻣﺮﻳﺎﻥ ﮔﻴﺎﻩ ﺯﻋﻔﺮﺍﻥ ﺭﺍ ﻣﻲ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻭ ﻣﻘﺼﻮﺩ ﺁﻧﻬﺎ ﻫﻤﻴﻦ ﺯﻋﻔﺮﺍﻥ ﻣﻌﺮﻭﻑ ﺧﻮﺭﺍﮐﻲ ﺑﻮﺩﻩ ﺍﺳﺖ ﺁﻧﺎﻥ ﺑﺎﻳﺪ ﺍﺯ ﻧﻮﺍﺣﻲ

 

ﮐﻮﻫﺴﺘﺎﻧﻲ ﻣﻨﺸﺄ ﮔﻴﺎﻩ ﺯﻋﻔﺮﺍﻥ ﺩﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ ، ﻳﻌﻨﻲ ﺳﺮﺯﻣﻴﻦ ﻣﺎﺩ ، ﺑﻪ ﺑﻴﻦ ﺍﻟﻨﻬﺮﻳﻦ ﻣﻬﺎﺟﺮﺕ ﮐﺮﺩﻩ ﺑﺎﺷﻨﺪ ، ﺷﺎﻳﺪ ﺳﻮﻣﺮﻳﺎﻥ ﻫﻤﺎﻥ ﺑﻮﻣﻴﺎﻥ ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ ﻧﻮﺍﺣﻲ ﮐﻮﻫﺴﺘﺎﻧﻲ ﺩﻣﺎﻭﻧﺪ ﻭ ﻣﺎﺯﻧﺪﺭﺍﻥ ﺑﻮﺩﻩ ﺍﻧﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﺍﺑﺪﺍﻋﺎﺕ ﻭ ﻧﻮﺁﻭﺭﻳﻬﺎﻱ ﺷﮕﻔﺖ ﺑﻪ » ﺩﻳﻮ « ﺷﻬﺮﺕ ﭘﻴﺪﺍ ﮐﺮﺩﻩ ﻭ ﻋﺎﻗﺒﺖ ﻣﻐﻠﻮﺏ ﺷﻬﺮﻳﺎﺭﺍﻥ ﺍﺳﺎﻃﻴﺮﻱ ﺍﻳﺮﺍﻥ ، ﻣﻌﺮﻭﻑ ﺑﻪ ﭘﻴﺸﺪﺍﺩﻳﺎﻥ ، ﺍﺯ ﺟﻤﻠﻪ ﺟﻤﺸﻴﺪ ﮔﺮﺩﻳﺪﻩ ﻭ ﻣﺠﺒﻮﺭ ﺑﻪ ﻣﻬﺎﺟﺮﺕ ﺍﺯ ﻧﻮﺍﺣﻲ ﮐﻮﻫﺴﺘﺎﻧﻲ ﺑﻪ ﺑﻴﻦ ﺍﻟﻨﻬﺮﻳﻦ ﺷﺪﻩ ﺍﻧﺪ.

تمدن ایلام، که در جنوب غربی فلات ایران در پایان هزاره سوم پیش از میلاد مستقر بود، یکی از تمدن‌های باستانی مهم در منطقه خاورمیانه به شمار می‌رود¹. اگرچه اطلاعات مستقیمی در مورد استفاده از زعفران در تمدن ایلام به دست نیامده است، اما با توجه به اهمیت زعفران در تمدن‌های همجوار مانند سومریان و هخامنشیان، می‌توان حدس زد که زعفران در ایلام نیز مورد استفاده قرار می‌گرفته است.
 
زعفران به دلیل خواص دارویی، رنگ‌دهی و استفاده در مراسم مذهبی و آیینی، از جایگاه ویژه‌ای برخوردار بوده و احتمالاً در ایلام نیز به عنوان یک محصول با ارزش مورد توجه بوده است. با این حال، برای کسب اطلاعات دقیق‌تر در این زمینه، مطالعه منابع تاریخی و باستان‌شناسی توصیه می‌شود. در حال حاضر، ایلام به عنوان یکی از مناطقی شناخته می‌شود که کشت زعفران در آن انجام می‌شود و پتانسیل تبدیل شدن به یکی از استان‌های شاخص کشت زعفران را دارد

ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺴﻴﺎﺭﯼ ﺍﺯ ﺷﻮﺍﻫﺪ ﻭ ﻣﺴﺘﻨﺪﺍﺕ ﻣﻮﺟﻮﺩ ﻣﺒﺪﺃ ﺍﻭﻟﻴﻪ ﮔﻴﺎﻩ ﺯﻋﻔﺮﺍﻥ ﺩﺍﻣﻨﻪ ﮐﻮﻫﻬﺎﯼ ﺍﻟﻮﻧﺪ ﻭ ﺯﺍﮔﺮﺱ ﺩﺭ ﺳﺮﺯﻣﻴﻦ ﻣﺎﺩِ ﺑﺎﺳﺘﺎﻥ ـ ﺩﺭ ﻧﻮﺍﺣﯽ ﻫﻤﺪﺍﻥ ، ﺑﺮﻭﺟﺮﺩ ، ﻧﻬﺎﻭﻧﺪ ، ﺭﻭﺩﺭﺍﻭﺭ ، ﮐﺮﻣﺎﻧﺸﺎﻩ ﺗﺎ ﻧﻮﺍﺣﯽ ﺍﺻﻔﻬﺎﻥ ﻭ ﻗﻢ ـ ﺑﻮﺩﻩ ﺍﺳﺖ . ﺯﻋﻔﺮﺍﻥ ﺧﻮﺩﺭﻭﯼ ﺑﻌﺪ ﺍﺯ ﺍﺳﻼﻡ ، ﺗﺎ ﺣﺪﻭﺩ ﺳﺪﺓ ۱۱ ﻕ/۷۱ﻡ، ﺑﺎ ﻧﺎﻡ ﻫﺎﯼ ﻣﺤﻠﯽ ﻳﺎ ﮔﻮﻳﺸﯽ ﮐﺮﮐﺒﻴﺲ ، ﮐﺮﮐﻤﻴﺲ ، ﮐﺮﮐﻤﻴﺴﻪ ﻭ ﮐﺮﮐﻴﻤﺎﺱ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻣﯽ ﺷﺪﻩ

زعفران در دولت مادها

ﺩﺭ ﺍﻳﻦ ﺳﺮﺯﻣﻴﻦ ﺩﺭ ﻧﻮﺍﺣﯽ ﺷﻬﺮﻫﺎﯼ ﻣﺰﺑﻮﺭ ﭼﻨﺪﻳﻦ ﻣﻮﺿﻊ ﻭ ﺭﻭﺳﺘﺎ ﻧﺎﻡ ﺯﻋﻔﺮﺍﻥ ﺩﺍﺭﺩ ﮐﻪ ﺍﺳﺎﻣﯽ ﺑﺮﺧﯽ ﺍﺯ ﺁﻧﻬﺎ ﺩﺭ ﻣﺘﻮﻥ ﮐﻬﻦ ﺁﻣﺪﻩ ، ﺩﺭ ﺣﺎﻟﯽ ﮐﻪ ﮐﺸﺖ ﺯﻋﻔﺮﺍﻥ ﺩﺭ ﺍﻳﻦ ﻧﻮﺍﺣﯽ ﺩﺭ ﺣﺪﻭﺩ 600 ﺳﺎﻝ ﭘﻴﺶ ﻣﻨﻘﺮﺽ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ . ﻋﻼﻭﻩ ﺑﺮ ﺍﻳﻦ ﺷﻮﺍﻫﺪ ﻭ ﻣﺴﺘﻨﺪﺍﺕ ﺯﻳﺎﺩﯼ ﻣﻮﺟﻮﺩ ﺍﺳﺖ ﮐﻪ ﺩﻻﻟﺖ ﺑﺮ ﻭﺟﻮﺩ ﮔﻴﺎﻩ ﺯﻋﻔﺮﺍﻥ ﺧﻮﺩﺭﻭﯼ ﺩﺭ ﻋﺮﺻﻪ ﭘﻬﻨﺎﻭﺭ ﻣﺎﺩ ﻗﺪﻳﻢ ﺩﺍﺭﺩ ﮐﻪ ﺩﺭ ﺍﻳﻨﺠﺎ ﺑﻪ ﻧﻘﻞ ﻭ ﺑﺮﺭﺳﯽ ﺍﻫﻢ ﺁﻧﻬﺎ ﻣﯽ ﭘﺮﺩﺍﺯﻳﻢ :

۱.  ﺍﺑﻦ ﻓﻘﻴﻪ ﻫﻤﺪﺍﻧﯽ، ﺩﺭ ﺣﺪﻭﺩ ﺳﺎﻝ ۰۹۲ ﻕ / ۳۰۹ ﻡ ، ﺑﻪ ﺍﺳﺘﻨﺎﺩ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻗﺪﻳﻤﺘﺮ ، ﺿﻤﻦ ﺷﺮﺡ ﺍﻭﺻﺎﻑ ﻫﻤﺪﺍﻥ ، ﺯﻋﻔﺮﺍﻥ ﻭ ﮐﺮﮐﺒﻴﺲ ( = ﮐﺮﮐﻤﻴﺲ : ﺯﻋﻔﺮﺍﻥ ﺧﻮﺩﺭﻭﯼ ) ﺭﺍ ﺍﺯ ﺟﻤﻠﻪ ﺭﺳﺘﻨﻴﻬﺎﯼ ﺟﺒﺎﻝ ( ﺳﺮﺯﻣﻴﻦ ﻣﺎﺩ ﺑﺎﺳﺘﺎﻥ ) ﺑﺮ ﺷﻤﺮﺩﻩ ، ﻭ ﭼﮑﺎﻣﻪ ﻫﺎﻳﯽ ﺍﺯ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺑﺸﺎﺭ ﻭ ﻭﻫﺐ ﻫﻤﺪﺍﻧﯽ ، ﺑﺎ ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ ﻭ ﺗﻌﺒﻴﺮﺍﺗﯽ ﺗﻤﺠﻴﺪ ﺁﻣﻴﺰ ﺩﺭ ﻭﺻﻒ ﺧﺎﮎ ﺣﺎﺻﻠﺨﻴﺰ ﻭ ﺁﺏ ﮐﻮﻫﺴﺘﺎﻥ ﺍﻟﻮﻧﺪ ( ﺍﺭﻭﻧﺪ) ﻭ ﻓﺮﺍﻭﺭﺩﻩ ﻫﺎﯼ ﺍﻳﻦ ﺳﺮﺯﻣﻴﻦ ، ﭼﻮﻥ ﺍﻧﮕﺒﻴﻦ ، ﺷﺮﺍﺏ ﻭ ﺯﻋﻔﺮﺍﻥ ، ﻧﻘﻞ ﮐﺮﺩﻩ ﺍﺳﺖ . ﻫﻤﻮ، ﺿﻤﻦ ﻭﺻﻒ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺭﻭﺫﺭﺍﻭﺭ ( ﺭﻭﺩﺭﺍﻭﺭ ) ، ﺍﺯ ﻧﻮﺍﺣﯽ ﺳﺮﺯﻣﻴﻦ ﺟﺒﺎﻝ ﺩﺭ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺑﻴﻦ ﻫﻤﺪﺍﻥ ﻭ ﻧﻬﺎﻭﻧﺪ ، ﺑﻪ ﻓﺮﺍﻭﺍﻧﯽ ﮔﻴﺎﻩ ﺯﻋﻔﺮﺍﻥ ﺩﺭ ﺍﻳﻦ ﻧﺎﺣﻴﻪ ﺍﺷﺎﺭﻩ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ.

شمشیر و زعفرانk

۲.ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﻮﺩ ﻃﻮﺳﯽ ، ﺩﺭ ﺳﺎﻝ ۶۵۵ ﻕ / ۱۶۱۱ ﻡ ، ﺑﻪ ﺍﺳﺘﻨﺎﺩ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﮐﻬﻦ ، ﮐﻮﻫﺴﺘﺎﻥ ﺍﻟﻮﻧﺪ ( ﺟﺒﻞﺍﺭﻭﻧﺪ )  ﺭﺍ ﻋﻈﻴﻢ ﺗﺮﻳﻦ ﮐﻮﻩ ﺳﺮﺯﻣﻴﻦ ﻗﻬﺴﺘﺎﻥ ( = ﺟﺒﺎﻝ : ﮐﻬﺴﺘﺎﻥ) ﺑﺮ ﺷﻤﺮﺩﻩ ﻭ ﺑﻪ ﺭﻭﻳﺶ ﻃﺒﻴﻌﯽ ﮔﻴﺎﻩ ﺯﻋﻔﺮﺍﻥ ﺩﺭ ﺩﺍﻣﻨﻪ ﻫﺎﯼ ﺁﻥ ﺍﺷﺎﺭﻩ ﮐﺮﺩﻩ ﺍﺳﺖ.

٣. ﺭﺷﻴﺪ ﺍﻟﺪﻳﻦ ﻓﻀﻞ ﺍﷲ ﻫﻤﺪﺍﻧﻲ ، ﻃﺒﻴﺐ ﻭ ﺩﺍﻧﺸﻤﻨﺪ ﺍﻫﻞ ﻧﺎﺣﻴﺔ ﺯﻋﻔﺮﺍﻥ ﺧﻴﺰ ﻫﻤﺪﺍﻥ ﺩﺭ ﺳﺎﻝ ٧٠٠ ﻕ /

١٣٠٠ﻡ ،ﺷﺮﺣﻲ ﻧﺴﺒﺘﺎﹰ ﻣﺒﺴﻮﻁ ﻭ ﻋﻤﻠﯽ ﺩﺭﺑﺎﺭﺓ ﻛﺸﺖ ﻭ ﻛﺎﺭ ﺯﻋﻔﺮﺍﻥ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺍﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻳﻘﻴﻦ ﺩﺭ ﺷﻤﺎﺭ ﻗﺪﻳﻤﻲ ﺗﺮﻳﻦ ﺁﺛﺎﺭ ﻣﻜﺘﻮﺏ ﺟﻬﺎﻧﻲ ﺩﺭ ﺍﻳﻦ ﺯﻣﻴﻨﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎﺷﺪ . ﺍﻭ ﺷﺮﺣﻲ ﻛﻮﺗﺎﻩ ﻧﻴﺰ ﺩﺭﺑﺎﺭﻩ ﺯﻋﻔﺮﺍﻥ ﺧﻮﺩﺭﻭﻱ ﺑﺎ ﻧﺎﻡ ﮔﻮﻳﺸﻲ ﻣﺼﻄﻠﺢ ﺩﺭ ﻧﻮﺍﺣﻲ ﻫﻤﺪﺍﻥ ، ﻳﻌﻨﻲ ﻛﺮﻛﻤﻴﺲ، ﺁﻭﺭﺩﻩ ، ﺍﻣﺎ ﻛﺎﺗﺐ ﺗﻨﻬﺎ ﻧﺴﺨﺔ ﺑﺮ ﺟﺎﯼ ﻣﺎﻧﺪﻩ ﺍﺯ ﻧﻮﺷﺘﺔ ﺭﺷﻴﺪ ﺍﻟﺪﻳﻦ ﻓﻀﻞ ﺍﷲ ، ﻛﻠﻤﻪ ﻛﺮﻛﻤﻴﺲ ﺭﺍ ﻛﻪ ﺑﺮﺍﻱ ﺍﻭ ﻣﻬﺠﻮﺭ ﻭ ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺑﻮﺩﻩ ، ﺣﺬﻑ ﻛﺮﺩﻩ ﺍﺳﺖ .

ﺩﻭ ﺷﻬﺮ ﺑﺎﺳﺘﺎﻧﻲ ﻫﻤﺪﺍﻥ ﻭ ﺣﻠﻮﺍﻥ ، ﺍﺯ ﻛﻬﻦ ﺗﺮﻳﻦ ﺷﻬﺮﻫﺎ ﻭ ﻣﺮﺍﻛﺰ ﺗﻤﺪﻧﻲ ﺟﻬﺎﻥ ﺩﺭ ﺳﺮﺯﻣﻴﻦ ﻣﺎﺩ ﺑﻮﺩﻩ ﺍﺳﺖ ﮐﻪ ﺭﻭﻳﺸﮕﺎﻩ ﻫﺎﻱ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﮔﻴﺎﻩ ﻛﺮﻛﻤﻴﺲ (ﺯﻋﻔﺮﺍﻥ ﺧﻮﺩﺭﻭﻱ ) ﺭﺍ ﺩﺭ ﺩﺍﻣﻨﻪ ﻛﻮﻫﻬﺎﻱ ﺍﻃﺮﺍﻑ ﺧﻮﺩ داشته اند

زعفران در زمان هخامنشان

ﻣﺴﺘﻨﺪﺍﺕ ﻭ ﺷﻮﺍﻫﺪ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﺩﻻﻟﺖ ﺑﺮ ﺁﻥ  ﺩﺍﺭﺩ ﻛﻪ ﻫﺨﺎﻣﻨﺸﻴﺎﻥ (ﺣﻜﻮﻣﺖ ٥٣٦-٣٣١ ﭘﻴﺶ ﺍﺯﻣﻴﻼﺩ ) ﻣﺼﺮﻑ ﻛﻨﻨﺪه گان ﺯﻋﻔﺮﺍﻥ ﺑﻮﺩﻩ ﻭ ﺑﺎ ﺧﻮﺍﺹ ﻭ ﺧﺼﻮﺻﻴﺎﺕ ﺧﻮﺭﺍﻛﻲ ﻭ ﻏﻴﺮ ﺧﻮﺭﺍﻛﻲ ﺁﻥ ﺁﺷﻨﺎﻳﻲ ﻫﺎﻳﻲ ﺩﺍﺷﺘﻪ ﺍﻧﺪ.   ﺑﻪ ﺍﺳﺘﻨﺎﺩ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻋﻬﺪ ﺍﺳﻜﻨﺪﺭ ﺩﺭ ﺭﺳﺎﻟﻪ ﺣﻴﻠﻪ ﻫﺎ ﻭ ﻓﻨﻮﻥ ﺟﻨﮕﻲ، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻏﺬﺍﻳﻲ ﻭ ٦٣ ﻧﻮﻉ ﻣﻮﺍﺩ ﺧﻮﺭﺍﻛﻲ ﻣﺼﺮﻓﻲ ﺭﻭﺯﺍﻧﻪ ﺷﺎﻩ ﻭ ﺩﺭﺑﺎﺭ ﻫﺨﺎﻣﻨﺸﻲ، ﺑﺎ ﻗﻴﺪ ﻣﻘﺪﺍﺭ ﻫﺮ ﻳﻚ، ﺭﺍ ـ ﻛﻪ ﺑﺮ ﺭﻭﻱ ﺳﺘﻮﻧﻲ ﻣﻔﺮﻏﻲ ﺣﻚ ﺷﺪﻩ ﺑﻮﺩ ـ ﺍﺭﺍﺋﻪ ﺩﺍﺩﻩ ﺍﺳﺖ . ﺩﺭ ﺍﻳﻦ ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻘﺪﺍﺭ ﺯﻋﻔﺮﺍﻥ ﻣﺼﺮﻓﻲ ﺭﻭﺯﺍﻧﻪ ﺩﺭﺑﺎﺭ ﻫﺨﺎﻣﻨﺸﻴﺎﻥ ٢ ﻣﻴﻦ (ﻫﺮﻣﻴﻦ ٤٩٨ﮔﺮﻡ ) ﺛﺒﺖ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ .ﻳﻮﺳﺘﻲ ﺑﺎ ﺍﺭﺍﺋﻪ ﻓﻬﺮﺳﺘﻲ ﺍﺯ ﺍﻧﻮﺍﻉ ﺧﻮﺭﺍﻛﻴﻬﺎﻱ ﺭﻭﺯﺍﻧﻪ ﺩﺍﺭﻳﻮﺵ ﺍﺯ ﺟﻤﻠﻪ ﺗﺎﻓﺘﻮﻧﻬﺎ ﻭ ﮔﺮﺩﻩ ﻫﺎﻱ ﻟﻄﻴﻒ ﺯﻋﻔﺮﺍﻥ ﺯﺩﻩ ،ﻛﻪ ﺍﺯ ﺳﻪ ﺟﻮﺭ ﮔﻨﺪﻡ ﺍﻋﻼﻱ ﻣﺼﺮ ﻭ ﻳﻮﻧﺎﻥ ﻭ ﺳﻪ ﻗﺴﻢ ﺟﻮ ﻭ ﮔﻨﺪﻡ ﺳﻴﺎﻩ ﺗﻬﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﺪﻩ  ﺫﻛﺮ ﻛﺮﺩﻩ ﺍﺳﺖ . 

زعفران در زمان هخامنشیان

پلین طبیعی دان رومی ﻳﺎﺩ ﺁﻭﺭ ﻣﻲ ﺷﻮﺩ ﻛﻪ ﺷﺎﻫﺎﻥ ﻭ ﻣﻎ ﻫﺎ ﺍﺯ ﻣﺮﻫﻢ (ﺩﺭ ﻭﺍﻗﻊ ﻛِﺮِﻡ ﺯﻳﺒﺎﻳﻲ ) ﻋﺠﻴﺐ ـ ﻛﻪ ﺍﺯ ﻳﻚ ﮔﻴﺎﻩ ﺳﻴﻠﻴﺴﻲ (ﻧﻮﻋﯽ ﺟﮕﻦ) ﺑﺎ ﺯﻋﻔﺮﺍﻥ ﻭ ﭼﺮﺑﻲ ﺑﺪﻥ ﺷﻴﺮ ﺗﻬﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﺪ ـ ﺑﺮﺍﻱ ﻟﻄﺎﻓﺖ ﻭ ﺯﻳﺒﺎﻳﻲ (ﭘﻮﺳﺖ ﺑﺪﻥ ) ﺑﻪ ﻛﺎﺭ ﻣﻲ ﺑﺮﺩﻧﺪ .  ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﺍﺯ ﺭﻭﻏﻦ ﺁﺭﺍﻳﺸﻲ ﺯﻋﻔﺮﺍﻥ ﺩﺍﺭ ، ﺑﻪ ﭘﻴﺮﻭﻱ ﺍﺯ ﺳﻨﺘﻬﺎﻱ ﻗﺪﻳﻢ ،ﺩﺭ ﻋﺼﺮ ﭘﺎﺭﺗﻬﺎ ﻧﻴﺰ ﻣﻌﻤﻮﻝ ﺑﻮﺩﻩ ﻭ ﺑﺎﻧﻮﺍﻥ ﺧﻮﺵ ﭘﻮﺵ ﭘﺎﺭﺗﻲ ﺍﺯ ﺁﻥ ﺑﻬﺮﻩ ﻣﯽ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺍﻧﺪ .

ﺗﻬﻴﻪ ﻋﻄﺮ ﻭ ﺑﺨﻮﺭ ﺑﺮﺍﻱ ﺩﺭﺑﺎﺭ ﻫﺨﺎﻣﻨﺸﻴﺎﻥ ﺗﻮﺳﻂ ﻣﺘﺨﺼﺼﺎﻥ ﺧﺒﺮﻩ ﺍﻧﺠﺎﻡ ﻣﻲ ﮔﺮﻓﺖ .

ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻓﻬﺮﺳﺘﻲ ﻛﻪ ﺁﺗﻨﻪ ﺍﺯ ﺗﻌﺪﺍﺩ  ﺧﺪﻣﺔ ﺩﺍﺭﻳﻮﺵ ﺑﻪ ﺩﺳﺖ ﺩﺍﺩﻩ ، ۴۱ ﻧﻔﺮ ﻣﺘﺨﺼﺺ ﻋﻄﺮ ﺳﺎﺯ ﺩﺭ ﺩﺭﺑﺎﺭ ﺍﻭ ﺑﻮﺩﻩ ﺍﺳﺖ . ﺑﺮﺍﺑﺮ ﺑﺮﺧﻲ ﻣﺴﺘﻨﺪﺍﺕ ﺩﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﺎﺳﺘﺎﻥ ﺑﺮﺍﻱ ﺧﺸﺒﻮ ﻛﺮﺩﻥ ﻓﻀﺎﻱ ﻛﺎﺥ ﻫﺎ ﺍﺯ ﺯﻋﻔﺮﺍﻥ ،ﻫﻤﭽﻮﻥ ﻋﻮﺩ ﻭ ﻛﻨﺪﺭ ، ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﺑﺨﻮﺭ ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﻣﻲ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ .

زعفران و داریوش کبیر

 

 

 ﺑﺮ ﺍﻳﻦ ﺍﺳﺎﺱ ﻣﺠﻤﺮﻩ ﻫﺎﻱ ﺁﺗﺶ ﻳﺎ ﺩﻭ ﺑﺨﻮﺭﺩﺍﻥ ، ﻛﻪ ﺩﺭ ﺳﻨﮓ ﻧﮕﺎﺭﻩ ﻫﺎﻱ ﺩﺍﺭﻳﻮﺵ ﺩﺭ ﺗﺨﺖ ﺟﻤﺸﻴﺪ ﻣﻮﺟﻮﺩ ﺍﺳﺖ ، ﺩﻻﻟﺖ ﺑﺮ ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﺍﺯ ﺑﺨﻮﺭ ﺩﺭﻓﻀﺎﻱ ﻛﺎﺧﻬﺎﻱ ﻫﺨﺎﻣﻨﺸﻲ ﺩﺍﺭﺩ ﻭ ﺯﻋﻔﺮﺍﻥ ﻣﺤﺼﻮﻝ ﻣﺎﺩ ﺍﺯ ﺟﻤﻠﺔ ﻣﻮﺍﺩ ﺑﺨﻮﺭ ﺑﻪ ﺣﺴﺎﺏ ﻣﻲ ﺁﻣﺪ ﮐﻪ ﺩﺳﺘﺮﺳﻲ ﺑﻪ ﺁﻥ ﺑﺮﺍﻱ ﺍﻳﺮﺍﻧﻴﺎﻥ ﺁﺳﺎﻥ ﺗﺮ ﺍﺯ ﻋﻮﺩ ﻭ ﻋﻨﺒﺮ ﻳﺎ ﻛﻨﺪﺭ ﺑﻮﺩ . ﺩﻭ ﺑﺨﻮﺭﺩﺍﻥ ﺟﻠﻮ ﺩﺍﺭﻳﻮﺵ ﺩﺭ ﺳﻨﮓ ﻧﮕﺎﺭﻩ ﺗﺨﺖ ﺟﻤﺸﻴﺪ ﺭﺍ ﺩﺭ ﺗﺼﻮﻳﺮ ﺳﻴﺎﻩ ﻗﻠﻢ ﻣﻲ ﺗﻮﺍﻥ ﻣﻼﺣﻈﻪ ﻛﺮﺩ .     

 

1711017681717 1

ﻧﮕﺎﺭﻩ ﻫﺎ ﻱ ﺗﺨﺖ ﺟﻤﺸﻴﺪ ﻫﻴﺌﺖ ﻫﺎﻱ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪﮔﻲ ﺍﻗﻮﺍﻡ ﺍﻳﺮﺍﻧﻲ ﻭ ﻣﻠﻞ ﺗﺎﺑﻊ ﻫﺨﺎﻣﻨﺸﻴﺎﻥ ﺭﺍ ﻧﺸﺎﻥ ﻣﻲ ﺩﻫﺪ ﻛﻪ ﺩﺭ ﺣﺎﻝ ﺣﻤﻞ ﮔﺰﻳﺪﻩ ﺍﻱ ﺍﺯ ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ ﻭ ﺍﺭﺯﺷﻤﻨﺪﺗﺮﻳﻦ ﻣﺤﺼﻮﻻﺕ ﻭ ﻛﺎﻻﻫﺎﻱ ﺳﺮﺯﻣﻴﻦ ﺧﻮﺩ ﺑﺮﺍﻱ ﭘﻴﺸﻜﺶ ﺑﻪ ﺣﻀﻮﺭ ﺩﺍﺭﻳﻮﺵ ﻫﺴﺘﻨﺪ . ﺍﺯ ﺟﻤﻠﻪ ﺗﺼﻮﻳﺮ ﻫﻴﺌﺖ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪﮔﻲ ﻣﺎﺩﻫﺎ ﺩﺭ ﺍﻳﻦ ﻧﻘﺶ ﻫﺎ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ ﺍﺳﺖ.

نمایندگان مادها در تخت جمشید

ﻧﻔﺮ ﺍﻭﻝ ﻭ ﺩﻭﻡ ﺩﺭ ﻃﺮﻑ ﺭﺍﺳﺖ ﺗﺼﻮﻳﺮ ، ﺳﻤﺖ ﺭﻫﺒﺮﻱ ﻫﻴﺌﺖ ﺭﺍ ﺩﺍﺭﻧﺪ ، ﻭ ﺩﺭ ﭘﻲ ﺁﻧﺎﻥ ﻧﻔﺮ ﺳﻮﻡ ﺳﺒﻮ ﻭ ﻧﻔﺮ ﭼﻬﺎﺭﻡ ﺩﻭ ﺁﻭﻧﺪ ﻳﺎ ﻛﺎﺳﻪ ﻭ ﻧﻔﺮ ﺁﺧﺮ ﺍﻧﺒﺎﻧﻲ ﺩﺭ ﺩﺳﺖ ﺩﺍﺭﻧﺪ ﺍﺯ ﺁﻧﺠﺎ ﻛﻪ ﺍﺭﺯﺷﻤﻨﺪ ﺗﺮﻳﻦ ﺗﺤﻔﻪ ﺳﺮﺯﻣﻴﻦ ﻣﺎﺩ ﺷﺮﺍﺏ ، ﺍﻧﮕﺒﻴﻦ ﻭ ﺯﻋﻔﺮﺍﻥ ﺑﻪ ﺣﺴﺎﺏ ﻣﻲ ﺁﻣﺪﻩ، ﻣﻲ ﺗﻮﺍﻥ ﭘﺬﻳﺮﻓﺖ ﻛﻪ ﺳﺒﻮﻱ ﺷﺮﺍﺏ ،ﺁﻭﻧﺪ ﺍﻧﮕﺒﻴﻦ ﻭ ﺍﻧﺒﺎﻥ ﺯﻋﻔﺮﺍﻥ ﺩﺭ ﺯﻣﺮﻩ ﻫﺪﺍﻳﺎﻱ ﻣﺎﺩﻫﺎ ﺑﻪ ﺷﻬﺮﻳﺎﺭ ﺩﺭ ﻣﺮﺍﺳﻢ ﺟﺸﻦ ﻧﻮﺭﻭﺯﻱ ﺑﻮﺩﻩ ﺍﺳﺖ.

 

به طور کل از دوران باشگاه اشکانی اطلاعات کمی باقی مانده متاسفانه در پی پورش تازیان و اقوام وحشی چنگیز خان بیشتر کتابها و آثار به جامانده از این دوران باشکوه از بین رفته است.

به نظر می رسد اولین بار در زمان پارت ها زعفران به چین و هند صادر شد و اشکانیان از نخستین صادرکنندگان زعفران بوده اند.

در این زمان هم از زعفران هم در آشپزی و هم برای درمان استفاده میشده است.

همچنین از زعفران برای بو خوش آن همانند هخامنشیان استفاده میشده است.

2
طرح اشکانی زعفرانی

زعفران در عهد ساسانی

در دوران شکوهمند ساسانیان، زعفران به عنوان یک محصول با ارزش و مهم در ایران شناخته شده بود. این دوره، که از سال ۲۲۴ تا ۶۵۱ میلادی امتداد داشت، دورانی بود که شاهد پیشرفت‌های فرهنگی و اقتصادی بسیاری بودیم و زعفران نیز بخشی از این پیشرفت‌ها بود. کشت زعفران در ایران برای اولین بار در این دوره و از شهر قم آغاز شد.
 
زعفران در آن زمان برای مصارف متنوعی استفاده می‌شد، از جمله برای آراستن و خوشبو کردن غذاها، بهره‌گیری از خواص دارویی و زیبایی‌شناختی آن، و همچنین برای نگارش قرآن و دعاها. در کتاب بندهش، که از میراث دوره ساسانی به جای مانده، به زعفران به عنوان یک گیاه خوشبو اشاره شده است. زعفران همچنین در ساخت مرکب، هنر خوشنویسی و تزئین کتاب‌ها استفاده می‌شد.
زعفران در عهد ساسانی
 
از لحاظ اقتصادی، زعفران به دلیل رنگ زیبا و خواص منحصر به فردش، در شعر و ادبیات فارسی توصیف شده و در تجارت نیز نقش مهمی داشته است. این ادویه گران‌قیمت در مراسم و جشن‌های مختلف به کار رفته و به عنوان نمادی از شادی و خوشبختی مورد استفاده قرار می‌گرفت.
 
در نهایت، زعفران در دوره ساسانیان نه تنها در اقتصاد، بلکه در فرهنگ، هنر و زندگی روزمره مردم ایران جایگاه ویژه‌ای داشت و به عنوان یکی از شاخص‌های فرهنگی آن دوران به شمار می‌رفت.

. ﻣﻨﺼﻮﺭﺩﻭﺍﻧﻴﻘﻲ ﺧﻠﻴﻔﻪ ﻋﺒﺎﺳﻲ ﻣﻴﺰﺍﻥ ﻣﺎﻟﻴﺎﺕ ﻣﺤﺼﻮﻝ ﻣﺎﺯﻧﺪﺭﺍﻥ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺭﻭﺍﻝ ﻋﻬﺪ ﺳﺎﺳﺎﻧﻴﺎﻥ (ﺍﻛﺎﺳﺮﻩ ) ﺳﺎﻻﻧﻪ 10 ﺧﺮﻭﺍﺭ ﺯﻋﻔﺮﺍﻥ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ.

 

 

تاریخ زعفران در دوران بعد از اسلام

بعد از یورش تازیان عرب و از بین رفتن حکومت ساسانیان و از بین رفتن تمدن کهن ایرانی توسط اعراب تازی اما زعفران همانند سکه و طلا های شاهان ایرانی در بین عرب ها محبوبیتی زیادی داشت. در تاریخ طبری و سایر کتب اسلامی به داستان های زیادی اشاره شده که بزرگان تازی از زعفران همچون شاهان ایرانی استفاده میکردنند که گاهی باعث اعتراض خلیفه بر این افراد میشده است.

به هر شکل این عرب ها در تقلید از شاهان ایرانی  هر کاری انجام دادند تا بتوانند عقده های سال ها گذشته خود را خالی کنند.

زعفران و اعراب

در این دوران از زعفران در معطر کردن کعبه هم استفاده میشده و در دربار خلیفه ها هم به عنوان جوهر استفاده می شده است.

همچنین زعفران در این دوران توسط اعراب به اسپانیا برده شد و کشت زعفران در اسپانیا آغاز شد.

تمام شاهان ایرانی پس از باز پس گیری کشور از اعراب به روش هایی که در بالا عنوان شد از زعفران استفاده میکردنند

در دوران صفویه از زعفران در برای جلوگیر از تخریب تذهیبات و مینیاتورهای رنگ سبز که به روی کاغذ میکشیدند استفاده می شد و باعث ماندگاری ربیشتر رنگ سبز می شد

ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺯﻋﻔﺮﺍﻥ ﺧﻴﺰ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻭ ﻛﻨﻮﻧﻲ ﺍﻳﺮﺍﻥ

١. ﺍﻳﺎﻟﺖ ﺟﺒﺎﻝ؛ ٢ . ﻫﻤﺪﺍﻥ؛ ٣ . ﺭﻭﺩﺭﺍﻭﺭ؛ ٤ . ﻧﻬﺎﻭﻧﺪ؛ ٥ . ﺑﺮﻭﺟﺮﺩ؛ ٦ . ﻛﺮﻣﺎﻧﺸﺎﻫﺎﻥ؛ ٧. ﻗﻢ ؛ ٨ . ﺭﻱ؛ ٩. ﺍﺻﻔﻬﺎﻥ؛ ١٠. ﺍﻳﺎﻟﺖ ﭘﺎﺭﺱ؛ ١١. ﻛﻮﻩ ﻛﻴﻠﻮﻳﻪ ﻭﻟﺮﺳﺘﺎﻥ؛  ١٢ . ﺗﺒﺮﻳﺰ ﻭ ﺳﻠﻄﺎﻧﻴﻪ؛ ١٣. ﺍﻳﺎﻟﺖ ﻣﺎﺯﻧﺪﺭﺍﻥ؛ ١٤ ﺩﺭﺑﻨﺪ؛ ١٥. ﻗﺰﻟﺮ؛ ١٦. ﺑﺎﻛﻮ؛ ١٧. ﺷﺮﻭﺍﻥ؛ ١٨. ﺑﺮﺩﻋﻪ ﻭ ﮔﻨﺠﻪ؛ ١٩. ﻣﺎﻭﺭﺍﺀ ﺍﻟﻨﻬﺮ ﻭ ﺧﺮﺍﺳﺎﻥ؛ 20. ﭼﻐﺎﻧﻴﺎﻥ؛٢١ . ﻭﻳﺸﮕﺮﺩ؛ ٢٢. ﺷﻮﻣﺎﻥ؛ ٢٣ . ﻗﻮﺍﺩﻳﺎﻥ؛ ٢٤. ﺧﺮﺍﺳﺎﻥ ﻗﺪﻳﻢ؛ ٢٦. ﺑﻮﻥ؛ ۵٢. ﺑﺎﺩﻏﻴﺲ؛ ٢٧. ﻗﻬﺴﺘﺎﻥ؛ ٢٨ﺑﻴﺮﺟﻨﺪ؛ ٢٩ . ﻗﺎﺋﻦ؛    ٣٠ .ﺯﻭﺯﻥ؛ ٣١ . ﮔﻨﺎﺑﺎﺩ؛          ٣٢ . ﺗﻮﻥ؛ ٣٣ . ﺗﺮﺑﺖ ﺣﻴﺪﺭﻳﻪ؛    ٣٤ . ﻓﺮﻳﻤﺎﻥ؛ ٣٥.ﻛﺮﻣﺎﻥ؛ ٣٦ . ﺳﻴﺴﺘﺎﻥ؛ ٣٧ . ﻛﺎﺑﻞ

تاریخ زعفران در اسپانیا

تاریخ زعفران در اسپانیا به دوره‌های باستانی برمی‌گردد و با فرهنگ و تجارت این کشور عمیقاً پیوند خورده است. این ادویه گران‌بها ابتدا توسط عرب‌ها، که آن را از ایرانیان گرفته بودند، در قرن دهم به اسپانیا آورده شد. زعفران به سرعت به یکی از مؤلفه‌های اصلی آشپزی مدیترانه‌ای در اسپانیا تبدیل شد.
 
منطقه کاستیلا لامانچا در مرکز اسپانیا به عنوان قلب پرورش زعفران در این کشور شناخته شده است. این منطقه با آب و هوای معتدل و خاک مناسب، شرایط ایده‌آلی برای کشت زعفران فراهم می‌کند.
 
متاسفانه اسپانیا به دلیل خیانت های صادرکنندگان ایرانی به عنوان قطب زعفران شناخته می شود در حالی  که نود درصد زعفرانی که با نام اسپانیا فروش می رود زعفران تولید ایران است که به صورت عمده صادر می شود و شرکت های ایرانی در خارج با نام اسپانیا زعفران را وارد مارکت مصرف کنندگان اروپایی میکنند.

تاریخ زعفران در آمریکا

تاریخ زعفران در آمریکا به دوره‌های اولیه مهاجرت اروپاییان به این سرزمین‌ها برمی‌گردد. این مهاجران، که برخی از آن‌ها به دلیل فشارهای مذهبی از وطن خود گریخته بودند، دانش کشت زعفران را با خود به آمریکا آوردند. پنسیلوانیا به عنوان یکی از نقاط عمده کشت زعفران در آمریکا شناخته شده است و این ادویه در فرهنگ و آشپزی آمریکایی جایگاه خود را پیدا کرده و به یکی از ادویه‌های محبوب در غذاهای متنوع تبدیل شده است.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

جدیدترین مقالات

هیچ کدوم از تخفیف ها رورا ازدست نده

اگه می خوای از تخفیف های مجوعه سرخ سار به مناسبت های مختلف تقویمی عقب نمونی حتما در خبرنامه نامه عضو شو

خبرنامه
با عضویت در خبرنامه از تخفیف ها جا نمون

پک زعفران سرخ سار ویژه محرم

4 مثقال ریشه سفید+1 مثقال زعفران پوشال دستگاهی +1 مثقال زعفران سرگل صادراتی با تخفیف ویژه  و قیمت باورنکردنی+ارسال رایگان

شربت زعفران برای محرم

پک زعفران سرخ سار ویژه محرم

4مثقال ریشه سفید+1مثقال زعفران پوشال دستگاهی +1مثقال زعفران سرگل صادراتی با تخفیف ویژه  و قیمت باورنکردنی+ارسال رایگان

 

0
سبد خرید
  • No products in the cart.